TRT Eski Spikeri Sırrı Er: Aşırılık ile Eksiklik Arasındaki Erdem ve Denge Nedir?

Altın orta, aşırılık ile eksiklik arasında arzu edilen dengedir.

Biliyorum, söylediklerim çoğu zaman karşılık bulmuyor. Çünkü insan, çoğu zaman duymak istediğini duyar; gerçeği değil.

Yine de Fuzûlî’nin dediği gibi:

“Söylesem tesiri yok, sussam gönül razı değil.”

Belki de bütün mesele budur: Tesir etmeyecek olsa bile söylemeye devam etmek.

Aristoteles’in “Altın Orta” anlayışından ve “Nikomakhos’a Etik” adlı eserinden söz etmek istiyorum.

Aristoteles’e göre insanı erdemli yapan şey, aşırılıklardan uzak durup doğru ölçüyü bulabilmesidir. İşte buna “Altın Orta” denir. Ona göre erdem; ne eksiklikte ne de fazlalıktadır, ikisi arasındaki dengededir.

Mesela cesaret; korkaklık ile gözü karalık arasındaki dengedir. Cömertlik ise cimrilik ile savurganlık arasındaki ölçüdür. Önemli olan, insanın duygularını yok etmesi değil; onları akıl ve ölçüyle yönetebilmesidir.

Aristoteles, bu düşüncelerini en ayrıntılı şekilde “Nikomakhos’a Etik” adlı eserinde anlatır. Bu eser, insanın nasıl iyi, mutlu ve erdemli yaşayabileceği üzerine yazılmış en önemli felsefe kitaplarından biridir.

Buradaki “etik”, ahlâk anlayışı demektir. “Nikomakhos” ise Aristoteles’in oğlunun adıdır. Eserin ona ithaf edildiği ya da onun tarafından düzenlendiği düşünülür.

“Nikomakhos” ismi de Antik Yunanca kökenlidir. “Nike” (zafer) ve “makhos” (savaşçı) kelimelerinden oluşur. Bu nedenle ismin anlamı yaklaşık olarak “zafer kazanan savaşçı” ya da **“galip savaşçı”**dır.

Netice:

Aristoteles der ki; insanı olgunlaştıran şey, hayatın her alanında dengeyi ve ölçüyü kaybetmemektir.

Ölçüyü ve dengeyi muhafaza edenlere selam olsun!

#Denge

Altın orta, aşırılık ile eksiklik arasında arzu edilen dengedir.
Biliyorum, söylediklerim çoğu zaman karşılık bulmuyor. Çünkü insan, çoğu zaman duymak istediğini duyar; gerçeği değil.
Yine de Fuzûlî’nin dediği gibi: "Söylesem tesiri yok, sussam gönül razı değil."
Belki de bütün… pic.twitter.com/1tqjPZtK2I

— Sırrı Er (@konusmasanati) May 31, 2026