SPK kararıyla tasfiye edilen yatırım fonlarında geri kazanım ve 1 milyon liralık ara ödeme düzenlemesi

Sermaye Piyasası Kurulu kararları sonrası tasfiye düzenlemesi netleşti

Sermaye Piyasası Kurulu’nun 17 Eylül 2026 tarihli kararlarıyla tasfiyesine karar verilen yatırım fonlarının tasfiye süreçlerine ilişkin kanun teklifi taslağı Bloomberg HT tarafından görüldü ve taslak, tasfiye edilen fon malvarlığından hukuka aykırı çıkarılan değerlerin geri kazanılmasını, sorumlulardan tahsilat yapılmasını ve elde edilen kaynakların fon pay sahiplerine adil biçimde ödenmesini güvence altına alıyor.

Taslak yalnızca kapsama alınan spesifik fonlar için uygulanacak bir rejim getiriyor; genel bir tasfiye düzeni oluşturulmuyor. Tasfiye işlemleri SPK gözetiminde görevlendirilecek banka ve kurumlar tarafından yürütülecek ve Merkezi Kayıt Kuruluşu, Takasbank, TEFAS ile portföy saklama ve dağıtım kuruluşlarının kayıtları mutabık hale getirilerek fon ve hesap bazında hak sahipleri belirlenecek.

Sermaye piyasası mevzuatına aykırı fiiller işlediği, manipülasyon veya piyasa dolandırıcılığına karıştığı veya bu kişilerle birlikte hareket ettiği SPK tarafından tespit edilen kişi ve kurumlara tasfiye ve geri kazanım hesabından kesinlikle ödeme yapılmayacak. Varlıkların satışında piyasa şartlarının korunması amacıyla SPK borsanın dışında satış, geçici fiyat marjı veya satın alınan varlıkların belirli bir süre satılamaması gibi özel tedbirleri devreye sokabilecek.

Fon malvarlığının tüm yatırımcılara tam ödeme yapmaya yetmediği durumlarda, ödemelere esas olacak “net yatırım tutarı” Merkezi Kayıt Kuruluşu tarafından hesaplanacak. Bu hesaplamada fona yapılan nakit giriş ve çıkışlar TÜİK tüketici fiyat endeksi ve yurt içi üretici fiyat endeksinin aritmetik ortalamasıyla endekslenip “ilk giren ilk çıkar” esasına göre netleştirilecek.

Nakit yetersizliği halinde tasfiye malvarlığından yatırımcılara, net yatırım tutarı 1 milyon liranın altında olanlar için net tutarı kadar, 1 milyon lira ve üzerinde olanlar için ise en fazla 1 milyon lira tutarında ara ödeme yapılabilecek. Ara ödemeler için endeksleme uygulanmayacak ve bu ödeme, para piyasası fonları hariç, fona tasfiye kararı verildiği tarihteki toplam katılma payı değerini aşamayacak. Dağıtılabilir nakdin yetersiz kalması halinde mevcut tutar oranlanarak dağıtılacak.

Tasfiye malvarlığından mevzuata aykırı, karşılıksız veya muvazaalı işlemlerle ilişkili taraflara aktarılan tüm değerler hukuka aykırı çıkarılmış sayılacak ve fon zarara uğratılmış kabul edilecek. Oluşan kayıptan veya eksik tasfiye bakiyesinden öncelikle ilgili portföy yönetim şirketi sorumlu tutulacak; tahsil edilememesi halinde ise SPK tarafından tespiti yapılan gerçek ve tüzel kişiler şahsen sorumlu olacak.

SPK’nın bildirmesi üzerine Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun ve Bankacılık Kanunu yetkilerini kullanarak sorumluların malvarlığı üzerinde cebri icra ve takip başlatacak. TMSF takipleri tamamlanıncaya kadar sorumluların malvarlığı üzerinde başka icra takipleri başlatılamayacak ve mevcut takipler ile hacizler duracak. Soruşturmalar kapsamında el konulan ve fona doğrudan iadesi mümkün olmayan varlıklar bakımından TMSF kayyım olarak atanacak ve mahkeme sonucunu beklemeden bu varlıkları satarak elde edilen tutarı geri kazanım hesaplarına aktaracak.

Tahsil edilen, iade edilen ve satışlardan elde edilen tüm gelirler TMSF nezdinde her bir fon için özel açılacak “Geri Kazanım Hesabı” altında izlenecek. Bu hesaplardaki tutarlar kamu alacakları için dahi haczedilemeyecek, teminat gösterilemeyecek ve yalnızca fon pay sahiplerine yapılacak ödemeler için kullanılacak. Geri kazanılan tutarlar TMSF tarafından tasfiye ile görevli kuruluşlara, tasfiye tamamlanmışsa Yatırımcı Tazmin Merkezi’ne aktarılarak pay sahiplerine dağıtılacak.

Liberal TR Haber Analizi: Bu Gelişme Ne Anlama Geliyor?

Taslak, belirli fonlar için uygulanacak sınırlı bir düzenlemeyle hukuka aykırı çıkarılan değerlerin geri kazanılmasını ve sorumluların malvarlığı üzerinden etkin tahsilat yapılmasını amaçlıyor. SPK gözetiminde yürütülecek tasfiye işlemleri ve MKK hesaplamaları ile pay sahiplerinin haklarının tespit edilmesi süreci teknik ve kayıt bazlı bir yaklaşımla öngörülüyor. TMSF’nin alacakların tahsili ve kayyum yetkisi ile geri kazanım hesaplarının korunması düzenlemede etkin bir uygulanabilirlik mekanizması sunuyor. Ara ödemeler düzeni, sınırlı likidite durumlarında yatırımcılara hızlı kısmi ödeme imkanı sağlarken, kapsamlı geri kazanım çalışmalarıyla uzun vadeli hak iadesi hedefleniyor.

Hızlı Bakış: Bilmeniz Gerekenler

• Taslak SPK’nın 17 Eylül 2026 kararlarıyla tasfiye edilen belirli yatırım fonları için geri kazanım ve tasfiye düzeni getiriyor.
• Tasfiye süreçleri SPK gözetiminde görevlendirilecek bankalar ve kurumlar tarafından yürütülecek ve hak sahipleri MKK, Takasbank ve TEFAS kayıtlarıyla belirlenecek.
• Hukuka aykırı işlem yapan kişi ve kurumlara geri kazanım hesabından ödeme yapılmayacak.
• Net yatırım tutarı MKK tarafından TÜFE ve Yİ-ÜFE ortalamasıyla endekslenerek ilk giren ilk çıkar esasına göre hesaplanacak.
• Net yatırım tutarı 1 milyon liranın altında olanlara net tutarı kadar, 1 milyon lira ve üzerinde olanlara en fazla 1 milyon lira ara ödeme yapılabilecek.
• TMSF, sorumluların malvarlığı üzerinde cebri icra ve takip başlatacak ve geri kazanılan tutarlar her fon için özel Geri Kazanım Hesabı’nda izlenecek.