Viral hepatitlerin sessiz seyri ve korunma yolları, uzman uyarısı

Medicana Konya Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları Uzmanı Uzm. Dr. Hava Işkın, viral hepatitlerin erken dönemde belirti vermeyebildiğini, taşıyıcıların büyük bölümünün hastalığından habersiz olduğunu ve hayatında en az bir kez hepatit testi yaptırmanın önemini vurguladı.

Hepatit; karaciğer hücrelerinin iltihaplanması sonucu ortaya çıkan bir hastalık olup virüsler, bakteriler, mantarlar, parazitler, alkol, bazı ilaçlar, otoimmün ve doğumsal nedenler ve karaciğer yağlanması nedeniyle gelişebiliyor. Uzm. Dr. Işkın, viral hepatitlerin dünyada ve ülkemizde önemini koruyan ancak büyük ölçüde önlenebilir enfeksiyonlar olduğunu belirtti.

Viral hepatitler genellikle erken dönemde belirti vermez; bu nedenle tanı gecikebiliyor. Tedavi edilmeyen kronik hepatitler siroz, karaciğer yetmezliği ve karaciğer kanserine kadar ilerleyebiliyor. Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre hepatit kaynaklı ölümler 2019’da yaklaşık 1,1 milyon iken 2022’de 1,3 milyona yükseldi ve bu ölümlerin büyük bölümü Hepatit B ile Hepatit C’ye bağlı bulunuyor.

Her hepatit virüsünün bulaş yolu farklıdır. Hepatit A ve E çoğunlukla kirli su ve kontamine gıdalar yoluyla bulaşıyor; hijyen kurallarına uyulması korunmada kilit rol oynuyor. Hepatit A, ülkemizde çocukluk çağı rutin aşılama programı sayesinde görülme sıklığında azalma gösterdi. Hepatit E için henüz ruhsatlı bir aşı bulunmuyor ve gebelikte daha ağır seyredebildiği için dikkat gerektiriyor.

Hepatit B aşıyla önlenebilen bir hastalık olarak tanımlanırken, Hepatit C için henüz koruyucu bir aşı bulunmuyor fakat doğrudan etkili antiviral tedavilerle hastalık tamamen tedavi edilebiliyor. Hepatit B ve C, kan ve vücut sıvılarıyla; korunmasız cinsel temas, ortak enjektör kullanımı, steril olmayan tıbbi veya kozmetik işlemler ve anneden bebeğe doğum sırasında bulaşabiliyor. Kişisel eşyaların ortak kullanımı da bulaş riski oluşturabiliyor.

Liberal TR Haber Analizi: Bu Gelişme Ne Anlama Geliyor?

Haber metninde verilen bilgilere göre viral hepatitler erken belirtisizlik nedeniyle tanıda gecikme riski taşıyor. Dünya Sağlık Örgütü verileri, hepatit kaynaklı ölümlerde 2019’dan 2022’ye artış olduğunu gösteriyor. Hepatit A aşısı ülkemizde rutin aşı programı ile görülme sıklığını azaltırken Hepatit E için aşı bulunmuyor. Hepatit B aşıyla korunurken Hepatit C’nin doğrudan etkili antivirallerle tedavi edilebildiği vurgulanıyor. Hepatit D’nin yalnızca Hepatit B enfeksiyonu varlığında hastalığa yol açtığı belirtiliyor.

Uzm. Dr. Işkın’ın açıklamaları, hepatitlerin bulaş yolları, korunma ve tarama önlemlerinin önemini ve özellikle Hepatit B ile Hepatit C’ye dikkat edilmesi gerektiğini ortaya koyuyor.

Hızlı Bakış: Bilmeniz Gerekenler

• Viral hepatitler erken belirti vermeyebilir ve taşıyıcıların çoğu hastalığından habersiz olabilir.
• Hepatit B aşıyla önlenebilir; Hepatit C ise doğrudan etkili antiviral tedavilerle tamamen tedavi edilebilir.
• Hepatit A ve E kirli su ve kontamine gıdalarla bulaşır; Hepatit D yalnızca Hepatit B enfeksiyonu olan kişilerde hastalığa yol açar.

Kaynak: İhlas Haber Ajansı (İHA)