Türk Devletleri Zirvesi Ankara’da toplanıyor: Ekonomik bütünleşme vurgusu

AK Parti Genel Başkan Yardımcısı ve Türk Devletleri ile İlişkiler Başkanı Prof. Dr. Kürşad Zorlu, Türk Devletleri Teşkilatı 13. Liderler Zirvesi öncesinde AK Parti Kongre Merkezi’nde düzenlediği basın toplantısında zirve hazırlıklarına ve beklenen kararlara ilişkin bilgiler aktardı. Zorlu, zirvenin “Türk Yüzyılı: Dilde, Fikirde, İşte Birlik” temasıyla gerçekleştirileceğini ve Ankara’da yapılacak toplantıda önemli kararların alınmasının beklendiğini belirtti.

Zorlu, 2025 verilerine göre 8 devletin toplam milli gelirinin yaklaşık 2,5 trilyon dolar olduğunu, mal ve hizmet ticaretinin birlikte değerlendirildiğinde 1,5 trilyon dolara ulaştığını söyledi. Bu verilerle Türk Devletleri Teşkilatı ekosisteminin tek bir ekonomi olarak düşünüldüğünde dünyanın ilk 10 ekonomisi arasına girme potansiyeli taşıdığını ifade etti. Ayrıca 2025’in ilk 9 ayında Türk Devletleri ekonomilerinin ortalama büyümesinin yüzde 6 civarında gerçekleştiğini aktardı.

Zorlu, TDT ülkeleri arasındaki ihracatın 2025 yılında 37 milyar doları aştığını ve bunun toplam ihracatın yüzde 7’sine tekabül ettiğini belirterek, bu potansiyelin ortak ekonomik kapasiteye dönüştürülmesi için mekanizmalar geliştirmeye çalıştıklarını söyledi.

Orta Koridorun önemi üzerinde duran Zorlu, Bakü-Tiflis-Ceyhan, Bakü-Tiflis-Erzurum ve TANAP gibi projelerin yanı sıra Çin’den başlayıp Avrupa’ya uzanan hattın Türk Dünyası’nın ekonomik bütünleşmesi için tarihî bir fırsat sunduğunu anlattı. Orta Koridordan geçen yükün 2022’de 1,7 milyon tondan 2025’te 4,1 milyon tona çıktığını ve yıllık ortalama yüzde 34 artış görüldüğünü ifade etti. Dünya Bankası öngörülerine atıfla gerekli yatırımların yapılması halinde 2030’a kadar ticaretin üç katına çıkabileceğini aktardı.

Zorlu, Orta Koridor’un tahkim edilmesi durumunda Türkiye’ye üretim etkisinin 114 milyar dolar ve yıllık istihdam katkısının 144 bin kişi olacağını belirtti. Ayrıca Bakü-Tiflis-Kars demiryolu, Çin-Kırgızistan-Özbekistan demiryolu ve Zengezur bağlantısına değindi.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından duyurulan Türk Dünyası Araştırmaları Enstitüsü çalışmalarının son aşamaya geldiğini söyleyen Zorlu, bu kuruluşun araştırmacılar, bilim insanları ve gençleri bünyesinde barındıran bir teknoloji merkezi olacağını ifade etti.

Kadın ve aile bağlarının güçlendirilmesine yönelik çalışmalara da değinen Zorlu, AK Parti Genel Merkez Kadın Kolları Başkanlığı ile 30 Ekim’de düzenlenecek Türk Dünyası Kadın Diplomasi Forumu ile Türk Devletleri arasında kurulacak Kadın ve Aile Konseyi çalışmalarının son aşamaya geldiğini bildirdi.

Zorlu, 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı’nda Cumhurbaşkanlığı Yerleşkesinde gerçekleştirilecek Millet Ormanı açılışı kapsamında 16 Türk devletinin bayrakları arasında Bilge Kağan, Kül Tigin ve Tonyukuk kitabelerinin birebir örneklerinin de tanıtılacağını söyledi. Yeniden İnşa Edilen Medeniyetler Parkı’nda Ahlat mezar taşlarının replikası, her üye ülkeyi temsil eden otağlar ve dünyaca ünlü tarihi eserlerin yer alacağını, Malazgirt çadırında her ülkeyi temsil eden atlarla bir gösteri düzenleneceğini aktardı.

Zorlu, 29 Ekim’de Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde liderlerin katılımıyla tarihi bir resepsiyon yapılacağını ve 30 Ekim’de Millet Ormanı’nda düzenlenen programın tüm vatandaşlar için tekrar icra edileceğini, aynı gün Türk Devletleri Teşkilatı 13. Devlet Başkanları Zirvesi’nin gerçekleşeceğini söyledi. Zirve ile Teşkilatın dönem başkanlığının Türkiye’ye geçeceğini belirterek önümüzdeki yıl ilgili kurum ve kuruluşları yoğun bir dönemin beklediğini ifade etti.

Liberal TR Haber Analizi: Bu Gelişme Ne Anlama Geliyor?

Zirvede öne çıkan ekonomik veriler ve lojistik koridorlara yapılan vurgu, Türk Devletleri arasında ekonomik entegrasyonun hızlandırılmasına yönelik somut adımlar atılacağının işareti olarak okunabilir. Orta Koridor ve büyük enerji ve ulaşım projelerine yapılan atıflar, bölgesel ticaretin artırılmasına odaklanan bir gündemin zirvede öncelikli olacağını gösteriyor. Kültürel ve diplomatik inisiyatifler, özellikle Türk Dünyası Araştırmaları Enstitüsü ve ortak müze kart uygulamasıyla turist hareketliliği ve akademik iş birliğinin desteklenmesine yönelik bir strateji izlendiğini ortaya koyuyor.

Hızlı Bakış: Bilmeniz Gerekenler

• Prof. Dr. Kürşad Zorlu AK Parti Kongre Merkezi’nde zirve hazırlıklarını anlattı.
• Zirve “Türk Yüzyılı: Dilde, Fikirde, İşte Birlik” temasıyla Ankara’da gerçekleştirilecek.
• 2025 verilerine göre 8 devletin toplam milli geliri yaklaşık 2,5 trilyon dolar olarak belirtildi.
• TDT ülkeleri arasındaki ihracatın 2025’te 37 milyar doları aştığı ifade edildi.
• Orta Koridor’dan geçen yük 2022’de 1,7 milyon tondan 2025’te 4,1 milyon tona çıktı.
• Türk Dünyası Araştırmaları Enstitüsü kurulum çalışmalarının son aşamada olduğu aktarıldı.
• 30 Ekim’de Türk Devletleri Teşkilatı 13. Devlet Başkanları Zirvesi yapılacak ve dönem başkanlığı Türkiye’ye geçecek.

Kaynak: İHA