TBMM Komisyonundan Geçti: Vergi, Emniyet ve Basın Düzenlemelerinde Kritik Değişiklikler

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda kabul edilen 24 maddelik kanun teklifi, vergi uygulamalarından emniyet teşkilatına, basın mevzuatından sosyal hizmetlere kadar birçok alanda önemli değişiklikler içeriyor. Komisyondan geçen düzenleme, özellikle elektronik tebligat sisteminin kapsamını genişletirken, emniyet teşkilatındaki kadro yapısında da dikkat çeken değişiklikler öngörüyor.

Vergi sisteminde dijital dönüşümün güçlendirilmesini amaçlayan düzenlemeyle kurumlar vergisi mükellefleri, gerçek usulde gelir vergisi mükellefleri, kollektif ve adi komandit şirketler ile ilk kez sıfır araç tescili yaptıranlar için elektronik tebligat adresi kullanımı zorunlu hale getiriliyor. Elektronik ortamda gönderilen tebligatlar, muhatabın adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda resmen tebliğ edilmiş sayılacak.

Kanun teklifinde taksi, dolmuş, minibüs ve servis plakası sahiplerini ilgilendiren önemli bir vergi düzenlemesi de yer aldı. Düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten önce edinilen ticari plakaların satışından elde edilen kazançlar gelir vergisinden, devir işlemleri ise Katma Değer Vergisi’nden muaf tutulacak. Ayrıca zorunlu taksi mali cihazı kullanan işletmeler için hasılat esaslı kazanç tespiti uygulaması getirilecek.

Emniyet Teşkilatı Kanunu’nda yapılan değişiklikle üst rütbelerdeki kadro oranları önemli ölçüde artırılıyor. Buna göre 1. Sınıf Emniyet Müdürü kadroları on binde 25’ten 65’e, 2. Sınıf Emniyet Müdürü kadroları on binde 34’ten 75’e ve Emniyet Amiri kadroları on binde 93’ten 300’e yükseltilecek. Düzenlemenin, teşkilattaki kariyer planlamasını ve operasyonel verimliliği desteklemesi hedefleniyor.

Teklifin en dikkat çeken başlıklarından biri ise basın mevzuatına ilişkin değişiklikler oldu. İlk taslakta yer alan ve kamuoyunda tartışma yaratan, Basın İlan Kurumu’nun yayın ilkelerine aykırılık gerekçesiyle resmi ilan kesme cezası uygulamasını öngören maddeler komisyondaki görüşmeler sırasında tekliften çıkarıldı. Böylece internet haber siteleri ve gazeteler için içerik denetimine dayalı yaptırım mekanizmasının önü kapatılmış oldu.

Bununla birlikte internet haber sitelerinin resmi ilan alabilmesi için gerekli olan haber sayısı, kadro yapısı, içerik üretimi, yayın süresi ve ziyaretçi trafiği gibi teknik kriterlerin belirlenmesi yetkisi Basın İlan Kurumu Genel Kurulu’na verildi.

Teklif kapsamında ayrıca engelli, yaşlı ve bakıma muhtaç bireylere yönelik bakım ve rehabilitasyon merkezlerinin belirli şartlar altında ormanlık ve doğal alanlarda kurulabilmesine imkan tanınırken, belediyelere de taşınmaz satışlarında taksitlendirme esnekliği sağlanıyor.

Komisyondan geçen teklifin önümüzdeki günlerde TBMM Genel Kurulu’nda görüşülerek yasalaşma sürecine girmesi bekleniyor.

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’ndan geçen 24 maddelik kanun teklifinin öne çıkan ve detaylandırılan maddeleri ana başlıklarıyla şu şekildedir:

1. Vergi ve Ticari Hayata Yönelik Maddeler

• Maddi Kazanç İstisnası (Ticari Plakalar): Düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten önce edinilen ticari taksi, dolmuş, minibüs ve umum servis araçlarına ait plakaların elden çıkarılmasından doğan kazançlar gelir vergisinden, bu plakaların devri ise KDV’den muaf tutulacak.
• Taksicilere Hasılat Esaslı Kazanç: Zorunlu taksi mali cihazı kullanan taksi işletmelerine, beyan kolaylığı sağlamak amacıyla “hasılat esaslı kazanç tespiti” uygulamasından yararlanma hakkı getiriliyor.
• E-Tebligat Zorunluluğu: Kurumlar vergisi mükellefleri, gerçek usulde gelir vergisi mükellefleri, kollektif ve adi komandit şirketler ile ilk defa sıfır araç tescili yaptıranlar için elektronik tebligat adresi almak zorunlu oluyor.
• E-Tebligat İstisnaları: %90 ve üzeri engeli olanlar zorunluluk kapsamı dışında tutulacak. 65 yaşını doldurmuş olanlar ise sisteme dahil olsalar bile kendi talepleriyle sistemden çıkabilecekler.
• 5 Günlük Süre: Elektronik ortamda gönderilen evraklar, muhatabın elektronik adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda tebliğ edilmiş sayılacak.
• Akaryakıt Takip Sistemi: Akaryakıt piyasasındaki vergi kayıp ve kaçaklarını önlemek adına teknolojik denetim ve güvenlik altyapısı güçlendirilecek.

2. Emniyet Teşkilatına Yönelik Maddeler

• Rütbe Kontenjanlarının Artırılması: Emniyet teşkilatındaki üst rütbe tıkanıklığını çözmek amacıyla, emniyet müdürü ve amir kadrolarının on binde olarak hesaplanan azami oranları yükseltildi:
  • 1. Sınıf Emniyet Müdürü: On binde 25’ten 65’e,
  • 2. Sınıf Emniyet Müdürü: On binde 34’ten 75’e,
  • Emniyet Amiri: On binde 93’ten 300’e çıkarıldı.
• GİH Kadrosuna Atanma Hakkı: Polis okullarında öğrenciyken sağlık şartları sebebiyle ilişiği kesilen, yargı kararıyla geri dönüp mezun olan ancak daha sonra başka yargı kararlarıyla memuriyeti sonlanan kişilere yeni hak tanındı. Bu kişiler 6 ay içinde başvurmaları halinde Genel İdare Hizmetleri (GİH) sınıfına atanabilecek.

3. Basın Mevzuatına Yönelik Maddeler

• “Yayın İlkeleri” Cezalarının İptali (Çıkarılan Madde): Basın İlan Kurumu’nun (BİK), internet siteleri ve gazetelerin içeriklerini “basın ahlak esaslarına aykırılık” gerekçesiyle denetleyip resmi ilan kesme cezası vermesini öngören maddeler tekliften tamamen çıkarıldı.
• Teknik Kriter Yetkisi: İnternet haber sitelerinin resmi ilan alabilmesi için gereken asgari kadro, içerik, haber sayısı ve ziyaretçi trafiği gibi teknik şartları belirleme yetkisi yasal olarak Basın İlan Kurumu Genel Kurulu’na devredildi.

4. Sosyal ve Çevresel Maddeler

• Ormanlık Alanlarda Bakım Merkezleri: Engelli, yaşlı ve bakıma muhtaç bireylere hizmet verecek rehabilitasyon ve bakım merkezlerinin, gerekli izinler alınmak şartıyla ormanlık veya doğal alanlarda kurulabilmesinin önü açıldı.
• Belediye Taşınmaz Satışları: Belediyelerin mülkiyetinde bulunan taşınmazların satış süreçlerinde taksitlendirme imkanları esnetilerek belediyelere gelir yaratma kolaylığı sağlandı.

Kaynak: TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu