Navlun krizi fabrikalarda konteyner bıraktı 1,26 milyar dolarlık ihracat riski

Türk halı sektörü lojistik krizle boğuşuyor, ihracat baskı altında

Türk halı sektörü, 2026 yılının ilk yarısında 184 ülkeye 1 milyar 257 milyon 949 bin dolarlık ihracat gerçekleştirdi; ancak Orta Doğu kaynaklı lojistik darboğaz ve navlun artışları nedeniyle fabrikalarda biriken ürünler sektörü tehdit ediyor. TİM Halı Sektör Kurulu Başkanı İskender Kaplan, nakliye fiyatlarının önceki ortalama 2 bin dolardan 8–10 bin dolara çıktığını ve ortalama 50 konteynere kadar ürünün sevkiyat beklediğini açıkladı.

Verilere göre sektörün ihracat geliri ürün bazında makine halısında 978 milyon 986 bin dolar, tufte halıda 219 milyon 769 bin dolar, el halısında 54 milyon 637 bin dolar ve kilimde 4 milyon 557 bin dolar olarak kaydedildi. Bölgesel dağılımda Amerika kıtası 379 milyon 888 bin dolarla ilk, Orta Doğu 304 milyon 691 bin dolarla ikinci ve Avrupa ülkeleri 207 milyon 74 bin dolarla üçüncü sırada yer aldı.

Ülke bazında ihracatta ABD 350 milyon 755 bin dolarla liderliğini sürdürürken Suudi Arabistan 162 milyon 338 bin dolar ve İngiltere 101 milyon 788 bin dolarla takip ediyor. Kaplan, Orta Doğu pazarındaki sevkiyat sorunlarının sektörün performansını baskıladığını ve üretimle sevkiyat arasındaki uyumsuzluğun ekonomik anlamda tehdide dönüştüğünü vurguladı.

Kaplan’ın verdiği bilgiye göre savaş ortamı lojistik koridorları daraltırken hammadde maliyetleri de üretici üzerindeki baskıyı artırıyor. Sektörde Dubai, Katar, Bahreyn ve Suudi Arabistan’a yönelik sevkiyat problemleri yaşanıyor; bu durum, fabrikalarda bekleyen ürün stoğunun ve nakliye maliyetlerinin yükselmesine neden oluyor.

Liberal TR Haber Analizi: Bu Gelişme Ne Anlama Geliyor?

Halı sektöründeki navlun artışı ve sevkiyat gecikmeleri, kısa vadede ihracat gelirlerinde baskı yaratabilir; orta vadede ise tedarik zinciri alternatiflerinin ve lojistik ağ çeşitlendirmesinin önemini öne çıkarıyor. Orta Doğu’ya bağımlı rotaların tıkanması, firmaları rotalarını çeşitlendirmeye ve maliyet yönetimini güçlendirmeye zorlayacak. Ayrıca, taşıma maliyetlerindeki kronik yükseliş, alıcı fiyatlarına yansıtılamazsa kârlılığı eriterek istihdam ve kapasite kullanımına negatif yansıyabilir.

Politika yapıcılar ve sektör temsilcileri için öncelik; acil lojistik destek mekanizmaları kurmak, alternatif deniz ve kara güzergâhlarını işletmeye almak ve navlun şoklarına karşı finansal tamponlar oluşturmak olmalı. Bu adımlar atılmazsa üretim yapılıp sevkiyat gerçekleştirilemediği için dış ticaret rakamlarının sürdürülebilirliği tehlikeye girebilir.

Kaplan, yılsonu için 3,5 milyar dolarlık hedefin korunduğunu belirtti ancak hedefin gerçekleşmesi büyük ölçüde savaşın seyrine, hammadde maliyetlerine ve lojistik koşullara bağlı olacak.

Hızlı Bakış: Bilmeniz Gerekenler

• 2026 ilk yarı ihracatı 1 milyar 257 milyon 949 bin dolar olarak kaydedildi.
• Makine halısı ihracatı 978 milyon 986 bin dolar ile sektörün ana gelir kaynağı oldu.
• Orta Doğu lojistik sorunları nedeniyle nakliye maliyetleri 2 bin dolardan 8–10 bin dolara yükseldi ve ortalama 50 konteynere kadar ürün fabrikalarda bekliyor.

Kaynak: İhlas Haber Ajansı (İHA)