IKBY’de benzin krizi: Erbil ve Duhok’ta uzun kuyruklar ve arz sıkıntısı

Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’nde (IKBY) Erbil ve Duhok kentlerinde yaklaşık bir haftadır devam eden akaryakıt krizi istasyonlarda uzun araç kuyruklarına yol açtı; hükümet sorunun ham petrol kotasının yetersiz olmasına bağladığını açıkladı ve arzın yeniden istikrar kazanması için adımlar atıldığını bildirdi.

Erbil ve Duhok’ta sübvansiyonlu benzinin litre fiyatı resmi olarak 750 Irak dinarı seviyesinde kalırken serbest piyasada fiyatlar 2 bin Irak dinarını aşarak rekor düzeye çıktı. Çok sayıda istasyonda benzin stoklarının tükenmesi nedeniyle sürücüler saatlerce beklemek zorunda kaldı.

IKBY hükümeti, gündelik sübvansiyonlu üretim için ayrılan 50 bin varillik ham petrol kotasının yetersiz olduğunu belirtti. Yetkililer, akaryakıt istasyonu sahipleri ve dağıtıcı firmalarla görüşmeler gerçekleştirildiğini ve yakıt dağıtımının düzenli hale getirilmesi için çalışmalar yapıldığını duyurdu.

Hükümet, dağıtım sürecini şeffaflaştırmak amacıyla vatandaşların yakıt miktarını, dağıtımını ve tüketimini takip edebileceği elektronik bir uygulamanın kısa süre içinde devreye alınacağını bildirdi. Ayrıca istasyon işletmecileri ve yakıt satıcılarına kar marjlarını düşürme çağrısı yapıldı.

IKBY, Bağdat’tan bölgeye ayrılan günlük ham petrol miktarının 50 binden 126 bin 700 varile çıkarılmasını talep ettiğini açıkladı; talebin bölgenin nüfus payına dayandırıldığı kaydedildi. Yetkililer, sübvansiyonlu normal benzinin litre fiyatının 750 Irak dinarı olarak korunacağını ve dağıtımın yalnızca hükümetin belirlediği standartlara uyan istasyonlar aracılığıyla yapılacağını belirtti.

Duhok Turizm Müdürlüğü sözcüsü Cafer Heruri, benzin sıkıntısının kentteki turist hareketliliğini olumsuz etkilediğini, birçok ziyaretçinin yeterli yakıt bulamadığı için gezi planlarını iptal etmek zorunda kaldığını ve bazı ziyaretçilerin Musul’a dönecek kadar yakıtlarını korumaya çalıştığını ifade etti. Turizm yetkilileri ayrıca bölgesel güvenlik gerilimi, havaalanlarının kapanması ve maaş ödemelerindeki gecikmelerin de ziyaretçi sayısını etkilediğini belirtti.

Erbil Petrol ve Madenler Müdürlüğü denetimlerinde 28 akaryakıt istasyonunda kalite usulsüzlüğü tespit edildi; bazı istasyonların normal benzini “iyileştirilmiş”, iyileştirilmiş benzini ise “süper” olarak sattığı saptandı. Kuralları ihlal eden istasyonlara 3 gün ile 1 ay arasında kapatma ve 1 milyon ile 5 milyon Irak dinarı arasında para cezası uygulandı.

Liberal TR Haber Analizi: Bu Gelişme Ne Anlama Geliyor?

IKBY’nin açıklamalarına göre krizin temel nedeni günlük sübvansiyonlu üretim için ayrılan ham petrol kotasının yetersiz olmasıdır. Hükümet, arzı düzenlemek için dağıtım kurallarını sıkılaştırma, elektronik takip uygulaması başlatma ve Bağdat’tan daha fazla petrol talep etme adımlarını bildirdi. Denetimler sonucu ceza uygulanan istasyonlar ise dağıtım ve kalite denetimlerinin artırıldığını gösteriyor.

Hızlı Bakış: Bilmeniz Gerekenler

• Erbil ve Duhok’ta yaklaşık bir haftadır süren akaryakıt krizi uzun araç kuyruklarına neden oldu.
• Sübvansiyonlu benzinin litre fiyatı resmi olarak 750 Irak dinarı, serbest piyasa fiyatı 2 bin Irak dinarını aştı.
• IKBY hükümeti günlük 50 bin varillik kotanın yetersiz olduğunu belirterek Bağdat’tan 126 bin 700 varil talep etti ve dağıtımda şeffaflık için elektronik uygulama duyurdu.
• Denetimlerde 28 istasyona kalite ihlali nedeniyle kapatma ve para cezası uygulandı.
• Benzin sıkıntısı Duhok’ta turizm hareketliliğini olumsuz etkiledi.

Kaynak: İhlas Haber Ajansı (İHA)