Fındık fiyatları geriledi, üretim maliyetleri rekabeti zayıflatıyor

Fındık piyasasında fiyat düşüşü ve maliyet baskısı

Giresun’da hasadın sona ermesiyle serbest piyasada fındık fiyatları 190-205 lira bandına gerilerken, fındık sanayicisi ve iş insanı Mustafa Demirci Türkiye’nin yüksek üretim maliyetleri nedeniyle Şili, ABD, Gürcistan ve Azerbaycan gibi daha düşük maliyetli ülkeler karşısında rekabet gücünün zayıfladığını söyledi. Demirci, ihracatın artırılması, üretim maliyetlerinin düşürülmesi ve üreticinin yüksek finansman maliyetlerinden korunmasının gerektiğini belirtti.

Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) 50 randıman esasına göre Levant kalite fındığı 250, Giresun kalite fındığı ise 255 liradan alırken, serbest piyasada Giresun kalite fındık 200-205 lira, Levant kalite fındık 175-185 lira aralığında işlem görüyor. Demirci, Giresun kalite fındığın yağ oranı ve aromasının fiyat açısından avantaj sağladığını vurguladı.

Geçen yıl TMO alım fiyatı 200 lira olmasına rağmen serbest piyasada fındık 275 liraya kadar yükselmiş; bu durumun üreticide benzer bir beklenti yarattığını ifade eden Demirci, fiyat hareketlerinin yalnızca iç arz-talep ile açıklanamayacağını söyledi.

Liberal TR Haber Analizi: Bu Gelişme Ne Anlama Geliyor?

Demirci’nin verdiği bilgide Türkiye’nin üretim maliyetlerinin rakip ülkelere göre yüksek olduğu, Şili ve ABD’nin son 15 yılda üretimlerini önemli ölçüde artırdığı ve bu ülkelerin dünya pazarındaki payını genişlettiği yer alıyor. TMO alım fiyatı ile serbest piyasa fiyatları arasındaki farkın finansmana erişim zorlukları ve ihracat pazarlarındaki daralmadan kaynaklandığı vurgulanıyor. Ayrıca geçen yıldan devreden yaklaşık 200 bin tonluk stokun piyasa üzerinde baskı oluşturduğu belirtiliyor.

Demirci, iç fındık ihracatının önceki yıllarda 340-350 bin ton seviyelerine ulaştığını, geçen yıl ise yaklaşık 198-200 bin ton seviyesinde kaldığını ve ihracattaki gerilemenin piyasadaki fiyat hareketlerinde etkili olduğunu söyledi.

Sanayici ve ihracatçıların önemli miktarda finansmana ihtiyaç duyduğunu belirten Demirci, yüksek faiz oranlarının sektörde maliyet artışına yol açtığını, kredi faizlerinin yüksekliğinin fındık maliyetine yansıdığını ifade etti.

Demirci, TMO’nun üreticiden alıma devam ettiğini ancak serbest piyasadaki fiyatların TMO alım fiyatlarının altında kalmasının nakit ihtiyacı olan üreticilerin tüccara satış yapmasından kaynaklandığını söyledi. Ayrıca rekoltenin bu yıl yüksek olduğu ve geçen yıldan devreden stokun piyasaya ilave arz sağladığı belirtildi.

Hızlı Bakış: Bilmeniz Gerekenler

• Giresun’da serbest piyasa fındık fiyatları 190-205 lira seviyelerine geriledi.
• TMO alım fiyatları: Levant kalite 250 lira, Giresun kalite 255 lira (50 randıman esasına göre).
• Geçen yıldan devreden yaklaşık 200 bin ton fındık stoğu mevcut ve piyasada baskı yaratıyor.

Kaynak: İHA