Dijital mecralardaki sağlık önerilerine itibar etmeyin, uzmana danışın çağrısı

İnternetteki sağlık önerilerine temkinli yaklaşın, hekim değerlendirmesi şart

Halk Sağlığı Uzmanı Prof. Dr. Yasemin Açık, dijital mecralarda hızla yayılan sağlık önerilerinin güvenilir olmayabileceğini belirterek, özellikle ilaç, takviye ve tedavi kararlarının hekim değerlendirmesiyle alınması gerektiğini söyledi. Açık, 3-9 Eylül Halk Sağlığı Haftası kapsamında yaptığı açıklamada dijital platformlardaki bilgi kirliliğine ve sağlık okuryazarlığının önemine dikkat çekti.

Prof. Dr. Açık, sağlık okuryazarlığının yalnızca bilgiye ulaşmayı değil bilgiyi anlamayı, güvenilirliğini değerlendirmeyi ve doğru şekilde kullanmayı kapsadığını vurguladı. Sağlık Bakanlığı’nın 2024 sonunda yayımladığı araştırmaya göre en önemli sağlık bilgi kaynağının yüzde 69,1 ile aile hekimleri olduğunu, nüfusun yüzde 63,7’sinin internet arama motorlarını, yüzde 45,1’inin televizyonu ve yüzde 29,6’sının sosyal medyayı kullandığını aktardı.

Açık, dijital araçlara yapay zekâ uygulamalarının da eklendiğini, bu araçların bilgiye erişimi hızlandırdığını ancak ulaşılan bilginin doğruluğunu değerlendirme sorumluluğunu artırdığını söyledi. İnternetteki her sağlık önerisine inanılmaması gerektiğini, kararın hekime bırakılmasının önemini yineledi.

Doğal ürünlerin herkes için uygun olmayabileceğine değinen Prof. Dr. Açık, bir ürün gerçekten doğal olsa bile bireylerin vücut yapısı, sağlık durumu ve tedavilere verdiği yanıtların farklı olduğunu belirtti. Bitkisel ürünler ve takviyelerin kullanılan ilaçlarla etkileşime girebileceğini ve bazı durumlarda sağlık riski oluşturabileceğini ifade etti.

Açık, dijital mecralarda sıkça kullanılan “kesin sonuç”, “tek kürle çözüm” veya “herkese uygun” gibi ifadelerin uyarı işareti olduğunu, çok izlenme veya tanınmış kişi tarafından anlatılmasının güvenilirlik sağlamayacağını söyledi. Bilginin kimin tarafından verildiğine ve hangi kaynağa dayandırıldığına bakılması gerektiğini vurguladı ve kronik hastalar, hamileler, çocuklar ile düzenli ilaç kullananların uzmanlara danışmadan bu önerileri uygulamaması gerektiğini belirtti.

Yapay zekâ araçlarının konuya ilişkin bilgi edinmede veya güvenilir kaynaklara ulaşmada yardımcı olabileceğini söyleyen Prof. Dr. Açık, aynı belirtinin farklı hastalıkların habercisi olabileceğini ve sağlık durumunun yalnızca birkaç bilgiyle değerlendirilemeyeceğini ifade ederek tanı koyma, ilaç kullanımı veya tedavi değişikliklerinin hekime bırakılması gerektiğini hatırlattı.

Liberal TR Haber Analizi: Bu Gelişme Ne Anlama Geliyor?

Prof. Dr. Yasemin Açık’ın açıklamaları dijital mecralardaki sağlık bilgilerine temkinli yaklaşılması gerektiğini, sağlık okuryazarlığının önemini ve uzman görüşüne başvurmanın önceliğini göstermektedir. Açıklamada Sağlık Bakanlığı’nın 2024 araştırma verileri ve internet ile sosyal medyanın kullanım oranları veriler olarak korunmuştur. Ayrıca doğal ürünlerin riskleri ve yapay zekânın sınırlılıkları üzerine yapılan uyarılar haberde yer alan somut beyanlar çerçevesinde aktarılmaktadır.

Hızlı Bakış: Bilmeniz Gerekenler

• Prof. Dr. Yasemin Açık dijital mecralardaki sağlık önerilerine temkinli olunmasını ve hekim değerlendirmesinin önemini vurguladı.
• Sağlık Bakanlığı’nın 2024 araştırmasına göre aile hekimleri en önemli bilgi kaynağı; internet arama motorları, televizyon ve sosyal medya yaygın olarak kullanılıyor.
• Doğal ürünler ve takviyeler herkes için uygun olmayabilir; kronik hastalar, hamileler, çocuklar ve düzenli ilaç kullananların uzman görüşü alması gerekiyor.

Kaynak: İHA