Altunköprü üzerine Osmanlı arşivleriyle hazırlanan doktora tezi tamamlandı

Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü doktora öğrencisi Eshraf Sadun Taha Orug, Osmanlı arşiv belgeleri temelinde Altunköprü’nün tarihini, sosyal ve kültürel yapısını incelediği tezini tamamladı. Çalışma 16. yüzyıldan 20. yüzyıl başlarına kadar Altunköprü ve çevresinin gelişimini ayrıntılı biçimde ortaya koyuyor.

Tezde Kerkük Mufassal Tahrir Defteri başta olmak üzere tahrir ve mühimme defterleri, temettuat kayıtları, vakıf belgeleri ve çeşitli idari yazışmalar kullanıldı. Araştırma Altunköprü adının kökeni, bölgenin sosyolojik yapısı, coğrafyası, iklimi, mimari unsurları, idari yapısı ile köy, mahalle ve mevki adlarını arşiv belgeleri ışığında ele alıyor.

Çalışmada yer adlarının tarih sürekliliği ve yerel kullanım biçimleri değerlendirildi; Altunköprü’nün Osmanlı taşra coğrafyasındaki konumuna dair yeni veriler sunuldu. Ayrıca Osmanlı hakimiyetine giriş süreci ve sonraki tarihi gelişmeler arşiv kayıtları üzerinden incelendi.

Tezde Kanuni Sultan Süleyman dönemine ilişkin olarak 1535 Irakeyn Seferi sırasında Osmanlı ordusunun güzergâhı tarihî kaynaklarla değerlendirildi. Ordu-yı Hümayun’un Kerkük Sancağı içindeki çeşitli menzillerden geçtikten sonra Gök Tepe ve Altunköprü güzergâhını izleyerek Tebriz yönüne ilerlediğine ilişkin tespitler yer aldı.

Araştırmada Birinci Dünya Savaşı sonrasındaki Musul, Kerkük ve Süleymaniye bölgesindeki gelişmeler, Musul meselesinin uluslararası alana taşınması ve 5 Haziran 1926 tarihli Ankara Antlaşması sonucunda Musul vilayetinin Irak’a bırakılması süreci de ele alındı.

Doktora tezi üç bölümden oluşuyor: İlk bölüm Altunköprü’nün tarihi ve coğrafi özellikleri ile idari, sosyal ve kültürel yapısını; ikinci bölüm Osmanlı arşiv belgelerini; üçüncü bölüm ise belgelerin konu özetleri ve çevriyazılı metinlerini içeriyor.

Liberal TR Haber Analizi: Bu Gelişme Ne Anlama Geliyor?

Tez, Osmanlı arşiv belgeleri temelinde Altunköprü’nün tarihî ve coğrafi konumuna ilişkin arşiv kaynaklı bilgileri derliyor. Çalışma, 16. yüzyıldan 20. yüzyıl başlarına kadar bölgenin idari ve sosyal yapısına dair belgeleri analiz ederek yer adlarının tarihsel kullanımını ortaya koyuyor. Ayrıca sefer güzergâhları ve 20. yüzyıl başı bölgesel gelişmelere ilişkin arşiv kayıtları tezde sistematik biçimde sunuluyor.

Hızlı Bakış: Bilmeniz Gerekenler

• Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi doktora öğrencisi Eshraf Sadun Taha Orug tezini tamamladı.
• Çalışma Osmanlı arşiv belgeleriyle Altunköprü’nün 16. yüzyıldan 20. yüzyıl başlarına kadar tarihini inceledi.
• Tez üç bölümden oluşuyor: bölgenin tarihî/coğrafi yapısı, arşiv belgeleri ve belgelerin özetleri ile çevriyazılı metinleri.

Kaynak: İhlas Haber Ajansı (İHA)