AB yetkilileri uyardı kışta haneler ve sanayi yüksek enerji maliyetleriyle karşılaşacak

Avrupa Birliği Komisyonunun Enerjiden Sorumlu Üyesi Dan Jorgensen ile AB Dönem Başkanı İrlanda’nın İklim, Enerji ve Çevre Bakanı Darragh O’Brien, Lüksemburg’da düzenlenen AB üyesi ülkelerin enerji bakanları toplantısı öncesinde yaptıkları açıklamalarda yaklaşan kış mevsiminin çok sayıda Avrupalı için zor geçeceğini belirtti.

Jorgensen, normal bir yılda yaklaşık 50 milyon Avrupalı’nın evini yeterince ısıtamadığını hatırlatarak, bu yıl yüksek enerji fiyatları nedeniyle bu sayının muhtemelen artacağını ifade etti. Vatandaşların karşılaştığı güçlükleri hafifletmek için mümkün olan tüm adımların atılması gerektiğini vurguladı ve üye ülkelere fosil yakıtlardan uzaklaşma sürecini hızlandırma çağrısı yaptı.

Jorgensen yenilenebilir enerji, enerji verimliliği ve elektrifikasyonun artırılması gerektiğini vurguladı. Doğalgaz ve petrol kullanan sistemler yerine elektrikli ısı pompaları ile içten yanmalı motorlu otomobiller yerine elektrikli araçların desteklenmesinin önemli fark yaratabileceğini belirtti.

Yüksek enerji fiyatlarının sanayiyi de zorladığını söyleyen Jorgensen, sanayinin rekabet etmede güçlük çektiğini ve işletmelere sağlanacak desteğin toplantının öncelikli gündem maddeleri arasında olduğunu kaydetti. Bazı ülkelerde özellikle yoksul kesimleri korumak amacıyla fosil yakıtların doğrudan sübvanse edilmesinin gerekli olabileceğini, ancak bu desteklerin hedefli ve geçici olması gerektiğini ifade etti.

Jorgensen mevcut durumu 2022’deki enerji kriziyle karşılaştırarak AB’nin doğalgaz tüketimini azaltması ve tedarik kaynaklarını çeşitlendirmesi sayesinde krize müdahale bakımından daha iyi durumda olduğunu söyledi. 2022’ye kıyasla yüzde 18 daha az doğalgaz tükettiklerini ve geçmişte doğalgazın yüzde 45’inin Rusya’dan sağlandığını, bugün ise dünyanın farklı bölgelerindeki tedarikçilerden alım yapıldığını dile getirdi.

Jorgensen mevcut krizin petrol ve petrol ürünlerini de kapsadığını, yaz aylarında jet yakıtında arz güvenliğini tehdit eden durumlarla karşılaşıldığını hatırlattı. Bu aşamada bir arz güvenliği krizi beklemediklerini ancak fiyatların vatandaşlar ve şirketler üzerindeki etkisinin ciddiyetle ele alınması gerektiğini vurguladı; evini ısıtmak veya aracına yakıt almak için yeterli parası bulunmayan vatandaşlar açısından arzın mevcut olmasının sorunu çözmediğini belirtti.

AB’nin 2030 sonrası enerji politikalarına değinen Jorgensen, yenilenebilir enerji, nükleer enerji dahil temiz teknolojiler, enerji verimliliği ve elektrifikasyonun gelecekteki çerçevenin parçaları olması gerektiğini ekledi.

Darragh O’Brien ise Avrupa’nın enerji arzının ve rezervlerinin güçlü olduğunu ancak hane halkları ile işletmeler açısından temel sorunun maliyetler olduğunu vurguladı. Toptan enerji fiyatlarının önemli ölçüde arttığını belirten O’Brien, ithal fosil yakıtlara aşırı bağımlılığın AB’nin enerji güvenliği ve rekabet gücü açısından en büyük risklerden biri olduğunu ifade etti.

O’Brien üye ülkelerin vergi indirimleri, geçici enerji destekleri ve benzin ile motorinden alınan vergilerin azaltılması gibi önlemler uyguladığını hatırlattı. Uzun vadede enerji sisteminin temel sorunlarına odaklanılması gerektiğini söyleyen O’Brien, elektrifikasyonun ve yenilenebilir enerji yatırımlarının hızlandırılmasının önemine dikkat çekti ve elektrik şebekeleri ile şebeke bedellerine ilişkin düzenlemelerde ilerleme sağlamayı hedeflediklerini belirtti.

Toplantı, İran, Ukrayna ve Yemen’deki savaşların petrol ve doğalgaz fiyatlarını yükselttiği bir dönemde yapıldı. Çatışmalar Orta Doğu ve Rusya’daki rafinerilerin faaliyetlerini düşürürken Kızıldeniz ve Hürmüz Boğazı gibi kritik rotalarda petrol ve doğalgaz akışını da aksatıyor.

Avrupa’da toptan doğalgaz fiyatları haberde belirtilen verilere göre Aralık 2022’den bu yana ilk kez megavatsaat başına 100 avroya ulaştı. Gaz fiyatları İran’daki savaş öncesindeki seviyelerin yaklaşık üç katında seyrediyor. AB kışa doğalgaz depoları yaklaşık yüzde 75 dolulukla girerken geçen yıl aynı dönemde bu oran yüzde 83 seviyesindeydi. Brent petrolün varil fiyatı haberde verilen saatte 110,22 dolar, Batı Teksas türü ham petrolün aralık vadeli varil fiyatı ise 101,38 dolar olarak kaydedildi.

Liberal TR Haber Analizi: Bu Gelişme Ne Anlama Geliyor?

AB yetkililerinin açıklamaları yaklaşan kış döneminde yüksek enerji maliyetlerinin hane halkları ve sanayi üzerinde baskı oluşturacağını gösteriyor. Enerji arzının mevcut olmasının fiyat baskısını ortadan kaldırmadığı vurgulanıyor; bu durum doğrudan gelir desteği ve hedefli sübvansiyon gerekliliğini gündeme getiriyor. Yenilenebilir enerjinin, enerji verimliliğinin ve elektrifikasyonun önceliklendirilmesi uzun vadeli maliyet ve güvenlik sorunlarına çözüm arayışının merkezinde yer alıyor. Üye ülkeler arasında şebeke bedelleri ve vergilendirme konularında uzlaşı sağlanması kısa vadeli tüketici maliyetlerini azaltmada belirleyici olacak.

Hızlı Bakış: Bilmeniz Gerekenler

• AB Komisyonu Enerjiden Sorumlu Üyesi Dan Jorgensen yaklaşan kışın çok sayıda Avrupalı için zor geçeceğini belirtti.
• Darragh O’Brien maliyetlerin hane halkları ve işletmeler için ana sorun olduğunu vurguladı.
• Jorgensen yenilenebilir enerji, enerji verimliliği ve elektrifikasyonun artırılması çağrısında bulundu.
• AB’nin doğalgaz tüketimi 2022’ye kıyasla yüzde 18 azaldı ve tedarik kaynakları çeşitlendirildi.
• Avrupa’da toptan doğalgaz fiyatları Aralık 2022’den bu yana ilk kez megavatsaat başına 100 avroya ulaştı.
• AB kışa doğalgaz depoları yaklaşık yüzde 75 dolulukla giriyor ve geçen yıl aynı dönemde oran yüzde 83’tü.