AB Komisyoneri Kos: Sırp bakana koskoca ‘etnik temizlik’ sözleri kabul edilemez

AB Komisyoneri Marta Kos’tan sert tepki: Etnik temizlik söylemleri Avrupa değerleriyle bağdaşmıyor

Sırbistan Kamu ve Yerel Yönetim Bakanı Snezana Paunovic’in “Miloşeviç’in yerinde olsam 1998’de Kosova’da etnik temizlik yapardım” sözleri, AB Komisyonunun Genişlemeden Sorumlu Üyesi Marta Kos’un bugün yapılan açıklamasında “Avrupa’da etnik temizliği meşrulaştıran, savunan ya da yücelten söylemlere yer yok” biçiminde karşılık buldu; Kos, bu tür ifadelerin katılım sürecini engelleyeceğini vurguladı.

Bugün AB ile Karadağ arasında düzenlenen Hükümetlerarası Katılım Konferansı sonrası basın toplantısında konuşan Kos, Sırp bakanın sözlerini, insanlık onuru, uzlaşı ve hesap verebilirlik ilkeleriyle doğrudan çelişen açıklamalar olarak nitelendirdi. Kos, “Böyle açıklamalar karşısında tek seçenek sıfır toleranstır” dedi.

Kos, Paunovic’in ifadelerinin aynı zamanda Sırbistan’ın Kosova ile AB aracılığındaki normalleşme taahhütleriyle çeliştiğini belirterek siyasi liderlerden sorumlu davranmalarını, tahrik edici söylemlerden kaçınmalarını ve bölgesel güven ile uzlaşının inşasına katkı sağlamalarını beklediklerini söyledi.

Sırbistan iç siyaseti bu ifadelerle hareketlendi. Başbakan Yardımcısı ve İçişleri Bakanı Ivica Dacic, Paunovic’in açıklamalarını savunurken, muhalefet partileri ve Sırbistan Parlamentosu’ndaki Arnavut kökenli milletvekillerinden istifa çağrıları geldi. Arnavut kökenli milletvekili Shaip Kamberi, bakanın derhal görevinden ayrılmasını talep etti.

Paunovic’in sözleri Srebrenitsa soykırımının yıldönümünde yayınlanan bir programda medyaya yansımış ve kamuoyunda büyük tepki yaratmıştı. Paunovic, açıklamasında Kosova’da etnik temizliğe atıf yaparken, ardından kastının Kosovalı Arnavutların “anavatanları” olarak tanımladığı Arnavutluk’a gitmelerini istemek olduğunu savunmuştu.

Kamuoyu tepkisinin ardından Kosova yönetimi Paunovic’i istenmeyen kişi ilan etti. Karar resmen bugün kabul edildi.

Liberal TR Haber Analizi: Bu Gelişme Ne Anlama Geliyor?

Sözler, Sırbistan’ın AB üyeliği yolunda ciddi bir güvenlik ve normlar testine işaret ediyor. AB müktesebatı, tarihsel hesap verebilirlik ve insan hakları standartları üzerine kuruludur; hükümet üyelerinin bu sınırları aşan söylemleri, müzakere sürecini yavaşlatabilir veya kamuoyunda AB karşıtlığını güçlendirebilir. Bölgede zaten kırılgan olan etnik ilişkilerde böylesi açıklamalar yeni gerilimleri tetikleyebilir; bunun uzun vadede hem siyasi istikrarı hem de ekonomik yatırımları olumsuz etkilemesi muhtemeldir.

Ayrıca yerel siyasette yükselen milliyetçi söylemler, reform gündeminin gerilemesine sebep olabilir. AB tarafı bu tür tutumlara karşı somut adımlar beklerken, Sırbistan hükümetinin resmi tutumunu netleştirmemesi hem diplomatik maliyeti artırır hem de ülke içindeki uzlaşı arayışlarını zayıflatır.

Hızlı Bakış: Bilmeniz Gerekenler

• Marta Kos, Paunovic’in “etnik temizlik” söylemlerine “Avrupa’da yeri yok” diyerek tepki gösterdi.
• Paunovic’in açıklamaları sonrası Kosova yönetimi Paunovic’i istenmeyen kişi ilan etti.
• Sırbistan İçişleri Bakanı Ivica Dacic, Paunovic’in sözlerini savundu; muhalefet ve Arnavut kökenli vekiller istifa talep etti.

Kaynak: İhlas Haber Ajansı (İHA)