Anayasa Mahkemesi’nden Terör Zararları Tazmini İçin Süre Kuralına İptal Kararı

Anayasa Mahkemesi, terör olaylarından doğan zararların tazmini için idareye başvuru sürelerini düzenleyen kuralı öngörülemez bularak Anayasa’ya aykırı olduğuna hükmetti.

Anayasa Mahkemesi (AYM), terör olayları nedeniyle meydana gelen zararların tazmini için idareye başvurulması gereken süreleri düzenleyen önemli bir hükmü Anayasa’ya aykırı bularak iptal etti. Mahkeme, 10 Temmuz 2025 tarihli ve E.2024/116 sayılı dosyada, 5233 sayılı Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların Karşılanması Hakkında Kanun’un 6. maddesinde yer alan “…veya mirasçılarının…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna karar verdi.

İptal edilen düzenleme, terör eylemleri veya terörle mücadele faaliyetleri nedeniyle zarar görenlerin ya da mirasçılarının, zararı öğrendikleri tarihten itibaren 60 gün, her hâlde olay tarihinden itibaren 1 yıl içinde valiliğe başvurmasını şart koşuyordu. Anayasa Mahkemesi, bu sürenin özellikle hangi hukuki yolun izleneceği konusunda vatandaşlar açısından öngörülemezlik ve belirsizlik yarattığını vurguladı.

Mahkeme kararında, Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan hak arama özgürlüğü ile mahkemeye erişim hakkının sınırlanamayacağını hatırlattı. Terör olaylarında idarenin kusurunun ya da sosyal risk ilkesinin uygulanıp uygulanmayacağının çoğu zaman ancak yargılama sürecinde ortaya çıkabileceğine işaret eden AYM, bu durumda vatandaşların yanlış hukuki yolu seçmeleri nedeniyle hak kaybı yaşamasının kabul edilemez olduğunu belirtti.

AYM ayrıca, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nda yer alan bir ve beş yıllık başvuru süreleri ile 5233 sayılı Kanun’daki daha kısa süreler arasındaki çelişkinin, bireylerin hangi süreye tabi olduklarını öngörmelerini fiilen imkânsız hâle getirdiğini kaydetti. Bu durumun, kanunilik ilkesini zedelediği ve keyfîliğe yol açabileceği sonucuna varıldı.

Anayasa Mahkemesi, bu gerekçelerle söz konusu kuralın Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptal edilmesine hükmetti. İptal kararının, Resmî Gazete’de yayımlanmasının ardından dokuz ay sonra yürürlüğe gireceği bildirildi.

Kaynak: Anayasa Mahkemesi Basın Duyurusu ve Kararı – E.2024/116